Cultuursensitieve zorg Praktische ondersteuning bij culturele en talige diversiteit
We werken vaak met gezinnen met verschillende culturele en talige achtergronden. Dit kan soms voor uitdagingen zorgen. Een cultuursensitieve aanpak is belangrijk om de beste zorg te bieden.
Daarom zijn er een handreiking en werkkaarten gemaakt. Deze geven duidelijke en bruikbare informatie over cultuursensitieve zorg, speciaal voor onze doelgroep: kinderen en jongeren met een communicatief meervoudige beperking (CMB) en hun communicatiepartners. De handreiking en werkkaarten bieden inzicht en praktische tips die direct gebruikt kunnen worden.
Praktische uitdagingen bij cultuurverschillen
Een diversiteit in taal, cultuur en achtergrond brengt uitdagingen met zich mee.
Voorbeelden van uitdagingen zijn:
- Ouders en hulpverleners verstaan elkaar niet letterlijk. Tolken zijn soms niet beschikbaar of worden niet vergoed.
- Gezinnen weten niet wat ze kunnen vragen of verwachten, omdat zij de Nederlandse gewoontes, regels en wetten niet (goed) kennen.
- Adviezen worden aangehoord, maar niet uitgevoerd omdat ze mogelijk niet passen bij de cultuur van het gezin.
Hoe cultuursensitieve zorg helpt
Cultuursensitieve zorg betekent dat je rekening houdt met de achtergrond, overtuigingen en culturele waarden van een ander. De zorg en begeleiding worden aangepast aan wat iemand nodig heeft en aan de situatie van het gezin. Cultuursensitieve zorg werkt twee kanten op. Het is belangrijk dat de cliënt en de hulpverlener elkaar goed begrijpen en duidelijke verwachtingen hebben. Dit helpt om misverstanden te voorkomen en zorgt voor betere zorg.
Voorbeelden van culturele verschillen zijn:
- De Nederlandse taal is vaak direct. Dit kan voor anderen soms bot of lomp overkomen.
- In sommige culturen spreken mensen een hulpverlener of andere autoriteit niet tegen. Ze zeggen dan geen “nee”, maar volgen het advies later ook niet. Het is belangrijk dat hulpverleners dit herkennen en erover praten.
Hoe de handreiking en werkkaarten helpen
Het doel van de handreiking en werkkaarten is om alle gezinnen zo goed mogelijk te helpen. De informatie geeft inzicht en praktische tips. Er zijn geen vaste antwoorden, omdat elke situatie anders is. In de handreiking staat uitleg over verschillen in talen en culturen en hoe je daar mee om kan gaan. De adviezen in de handreiking zijn niet alleen gericht op individuele zorgverleners, maar ook op managers en bestuurders van instellingen en organisaties. Op basis van de handreiking zijn tien werkkaarten geschreven. Deze kaarten hebben een handig formaat en geven een korte samenvatting van de belangrijkste inzichten, adviezen, tips en bruikbare bronnen.
Professionals kunnen de handreiking en werkkaarten op verschillende manieren gebruiken, bijvoorbeeld:
- als naslag bij nieuwe en lopende trajecten
- als onderwerp voor gesprek tijdens teamoverleg
- alleen of samen met collega’s
Over dit project
- Subsidie:
- ZonMw subsidieaanvraag #60-63700-98-450, een samenwerking tussen Milo, Expertisecentrum Nederlands en Kentalis
- Hoofdaanvrager:
- Prof. dr. Mathijs Vervloed (Milo en de leerstoel Ondersteunde Communicatie aan de Radboud Universiteit Nijmegen)
- Projectleden:
- Dr. Stijn Deckers (Milo), dr. Irena Draskovic (Milo), dr. Maartje Radstaake (Milo), dr. Judith Stoep (Radboud Universiteit Nijmegen en Milo), dr. Emma Vaillant (Kentalis), Karin Fleuren (Kentalis)
- Titel:
- Diversiteit en volwaardig partnerschap in hulpverlening aan kinderen en jeugdigen met CMB en hun communicatiepartners
- Contact:
- mathijs.vervloed@ru.nl
Download de handreiking en werkkaarten
Column prof. dr. Mathijs Vervloed
-
Prof. dr. Mathijs Vervloed, bijzonder hoogleraar Ondersteunde Communicatie, schrijft enkele keren per jaar een column waarin hij de nieuwste wetenschappelijke inzichten vanuit zijn leerstoel verbindt met actuele ontwikkelingen in de samenleving.
